Kitap Cevapları TIKLA
Test Çöz TIKLA

8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Adım Adım Sayfa 138-139-140-141-142-143-144-145-146-147-148-149 Cevapları

[giris]8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Adım Adım Yayınları Sayfa 138-139-140-141-142-143-144-145-146-147-148-149 Cevapları ve Soruları[/giris] [syf]8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Adım Adım Yayınları Sayfa 138[/syf]

BASİT MAKİNELER

BASİT MAKİNELERİN SAĞLADIĞI AVANTAJLAR

İnsanoğlu tarih boyunca ihtiyaçlarını karşılayabilmek ve işlerini daha kolay yapabilmek için çeşitli aletler icat etmiştir. Örneğin bazı insanlar su üzerinde seyahat etmek ve yük taşımak için sal, tekne ve sandal gibi ulaşım araçları icat etmişlerdir. Bu araçları istenilen yönde ve süratte hareket ettirebilmek için ise çok uzun yıllar kürek kullanmışlardır. Kürek hâlâ kayık, kano vb. araçlarda kullanılmaktadır. Günlük yaşamda kullandığımız araçlar, insanlığın uzun yıllara dayanan bilgi birikimi sonucu icat edilmiştir. Bu araçların birçoğu tekerlek ve kürek kullanımında olduğu gibi hayatımızı kolaylaştırır. Çok az parçadan oluşan ve yalnız bir kuvvet çeşidi kullanılan araçlara basit makine adı verilir. Kaldıraç, eğik düzlem, makara, çıkrık, kasnak, vida ve dişli çarklar basit makinelere örnek verilebilir.

  • Cevap: Bu sayfada soru bulunmamaktadır.
[syf]8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Adım Adım Yayınları Sayfa 139[/syf]

Makaralar

Ağır yüklerin kaldırılıp indirilmesi amacıyla kullanılan makaralar, günlük yaşamın birçok alanında karşınıza çıkar. Bayrağı göndere çekerken, oltayla balığı sudan çıkarırken, inşaatlarda tuğla, kum ve harç gibi malzemeleri taşırken makaralar kullanılır. Sabit ve hareketli olmak üzere iki çeşit makara vardır.

Sabit Makara

Sabit bir noktaya bağlı, yükle birlikte hareket etmeyen, kendi ekseni etrafında dönerek cisimlerin hareketini kolaylaştıran makaralara sabit makara adı verilir. Sürtünmeler ihmal edilirse bir cismi sabit makarayla kaldırmak için uygulanan kuvvet, yükün ağırlığına eşittir. Yandaki şekilde verilen K cismi, 20 N ağırlığındadır. K cismini sabit makara kullanarak kaldırmak istediğinizde ipe 20 N büyüklüğünde ve aşağı yönde kuvvet uygulamanız gerekir. Sabit makaralar kuvvetin yönünü değiştirdiği için iş yapma kolaylığı sağlar. Sabit makaraya bağlı ipi ne kadar çekerseniz makaranın ucundaki ipe asılı yük de o kadar yükseğe çıkar.

Hareketli Makara

Yükle birlikte hareket eden ve kuvvetin büyüklüğünü değiştiren makaralara hareketli makara denir. Hareketli makaralarda ipin bir ucu bir noktaya sabitlenirken yük, makaraya bağlanır. Yükü kaldırmak için uygulanması gereken kuvvet, yükün ağırlığının (makara ağırlığı ve sürtünmeler ihmal edildiğinde) yarısı kadardır. Yandaki şekilde verilen L cismi, 20 N ağırlığındadır. L cismini hareketli makara kullanarak kaldırmak istediğinizde ipe 10 N büyüklüğünde kuvvet uygulamanız gerekir. Bu şekilde kuvvetten iki kat kazanç sağlanır. Ancak yükü 1 m yukarı kaldırabilmek için ipi 2 m hareket ettirmeniz gerekir. Bu durum yoldan kayıp olarak adlandırılır. Basit makinelerde kuvvetten kazanç olduğu miktarda yoldan kayıp vardır.

  • Cevap: Bu sayfada soru bulunmamaktadır.
[syf]8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Adım Adım Yayınları Sayfa 140[/syf]

DENEY

MAKARALARIN SAĞLADIĞI AVANTAJLARI GÖZLEMLEYELİM

Gerekli Malzemeler: 2 adet kitap, poşet, dinamometre, sabit makara, hareketli makara, cetvel, ip, üçayak, destek çubuğu, bağlantı parçası.

Yapım Aşamaları

1. Aşama
1. İki adet kitabı poşete koyunuz. Dinamometre yayının kancasına içinde kitap olan poşeti asınız. Astığınız poşetin ağırlığını ölçünüz. Ölçüm sonucunu aşağıdaki tabloya kaydediniz.

2. Aşama
2. Üçayak, destek çubuğu ve bağlantı parçalarıyla askı düzeneği hazırlayınız.
3. Sabit makarayı askı düzeneğine asınız.
4. İpi sabit makaranın oluğundan geçiriniz ve ipin bir ucuna kitap olan poşeti, diğer ucuna ise dinamometreyi bağlayınız.
5. Poşeti yukarı kaldırmak için dinamometreye kuvvet uygulayınız. Dinamometrede ölçtüğünüz değeri aşağıdaki tabloya kaydediniz.
6. Poşetin yerden ne kadar yükseğe çıktığını ve ipin çekilme miktarını ölçünüz. Bu miktarları da aşağıdaki tabloya kaydediniz.

3. Aşama
7. İçinde kitap olan poşeti hareketli makaraya bağlayınız.
8. Hareketli makaranın oluğundan ip geçiriniz ve ipin bir ucunu askı düzeneğine sabitleyiniz. İpin diğer ucuna ise dinamometreyi bağlayınız.
9. İçinde kitap olan poşeti kaldırmak için dinamometrenin ipe bağlı olmayan ucuna kuvvet uygulayınız. Dinamometrede ölçtüğünüz değeri aşağıdaki tabloya kaydediniz.
10. İçinde kitap olan poşetin yerden ne kadar yükseldiğini ve ipin çekilme miktarını ölçünüz. Bu miktarları da aşağıdaki tabloya kaydediniz.

  • Cevap: Bu sorunun cevabı diğer sayfadadır.
[syf]8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Adım Adım Yayınları Sayfa 141[/syf]

Sonuca Varma

1. Aynı yükü, sabit ve hareketli makaralarla kaldırmak için uygulanan kuvvetlerin büyüklükleri arasında farklılık var mıdır? Sizce bu durumun sebebi nedir?

  • Cevap: Aynı enerji verildiğinde kuvvetle yol ters orantılıdır. Palangalarda hareketli makara sayısına ve ipin makaralara bağlanış şekline göre yük ve yükü dengeleyen kuvvet arasındaki ilişki değişir

2. İçinde kitap olan poşeti ipin ucuna astığınızda mı yoksa makaranın ortasına astığınızda mı ipi daha fazla çektiniz? Sizce bu durumun sebebi nedir?

  • Cevap: Yükle birlikte hareket eden ve kuvvetin büyüklüğünü değiştiren makaralara hareketli makara denir. Hareketli makaralarda ipin bir ucu bir noktaya sabitlenirken yük, makaraya bağlanır. Yükü kaldırmak için uygulanması gereken kuvvet, yükün ağırlığının (makara ağırlığı ve sürtünmeler ihmal edildiğinde) yarısı kadardır.
[syf]8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Adım Adım Yayınları Sayfa 142[/syf]

DENEY

KALDIRAÇLARDA YÜK VE KUVVET İLİŞKİSİNİ KAVRAYALIM

Gerekli Malzemeler: 1 m uzunluğunda cetvel, tahta blok, kitap.

Yapım Aşamaları

1. Cetveli tam orta noktasından tahta blokun üzerine koyunuz.
2. Cetvelin bir ucuna kitabı koyunuz.
3. Cetvelin kitap olmayan ucuna aşağı doğru kuvvet uygulayarak kitabı kaldırmaya çalışınız.
4. Tahta blok ile kitap arasındaki mesafeyi 80 cm yapınız. Cetvelin kitap olmayan ucuna aşağı doğru kuvvet uygulayarak kitabı kaldırmaya çalışınız.
5. Tahta blok ile kitap arasındaki mesafeyi 20 cm yapınız. Cetvelin kitap olmayan ucuna aşağı doğru kuvvet uygulayarak kitabı kaldırmaya çalışınız.

Sonuca Varma

1. Tahta blok ve kitap arasındaki mesafe arttıkça kitabı kaldırmak için cetvele uyguladığınız kuvvetin büyüklüğü nasıl değişti?

  • Cevap: Deneyde kullandığınız tahta blok, kurduğunuz kaldıracın destek noktasıdır. Bir kaldıraçta kuvvetin destek noktasına olan uzaklığına kuvvet kolu, yükün destek noktasına olan uzaklığına yük kolu denir. Deneyde kuvvet kolunun uzunluğu arttıkça kitabı kaldırmak için uyguladığınız kuvvetin büyüklüğünün azalır.

2. Tahta blok ve kuvveti uyguladığınız yer arasındaki mesafe arttıkça kitabı kaldırmak için cetvele uyguladığınız kuvvet nasıl değişti?

  • Cevap: Yük kolunun uzunluğu arttıkça kitabı kaldırmak için uyguladığınız kuvvetin büyüklüğü artar.
[syf]8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Adım Adım Yayınları Sayfa 143[/syf]

Kaldıraçlar yükün, desteğin ve kuvvetin konumuna göre üç tipte incelenir. Aşağıda bu kaldıraç tipleri ve günlük hayattaki örnekleri verilmiştir. Kaldıraç tiplerini inceleyiniz.

Araştıralım Sunalım

Çeşitli kaynaklardan aşağıdaki kaldıraçlara ait görseller bulunuz. Bu görsellerin üzerinde kaldıraçlarda destek noktalarını, yükün konulduğu ve kuvvetin uygulandığı yerleri gösteriniz.

• Kerpeten
• Fındık kıracağı
• Cımbız
• Gazoz açacağı
• Olta
• Pense

  • Cevap:

[syf]8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Adım Adım Yayınları Sayfa 144[/syf]

Rampalar ve eğimli bölgelerdeki virajlı yollar bir basit makine olan eğik düzlemin günlük yaşamdaki uygulamalarına örnektir.
Eğik düzlemler, kaldırılması zor olan yükleri belirli bir yüksekliğe çıkarmak için kullanılır. Yandaki şekilde kalasın bir ucu düz bir zemine, diğer ucu ise yükün çıkarılacağı yere dayandırılarak eğik düzlem elde edilmiştir. Eğik düzlem boyunca hareket ettirilen yük, istenilen yüksekliğe daha az kuvvetle (sürtünmeler ihmal edildiğinde) çıkarılabilir. Fakat yük daha uzun bir mesafede hareket ettirilmiş olur. Buna göre eğik düzlemlerde kuvvetten kazanç, yoldan kayıp olduğu söylenebilir.

DENEY

EĞİK DÜZLEMİN SAĞLADIĞI AVANTAJLARI GÖZLEMLEYELİM

Gerekli Malzemeler: 4 adet özdeş kitap, kum, poşet, dinamometre, 50 cm uzunluğunda tahta levha, 1 m uzunluğunda tahta levha, cetvel.

Yapım Aşamaları

1. Aşama

1. Özdeş üç kitabı üst üste koyunuz. Kitapların yüksekliğini cetvelle ölçünüz. Ölçüm sonucunu verilen tabloya kaydediniz.
2. Poşetin içini kumla doldurunuz. Kum dolu poşeti, dinamometrenin kancasına takınız. Poşeti, en üstteki kitabın hizasına kadar kaldırınız. Bu esnada dinamometrede okuduğunuz değeri aşağıdaki tabloya kaydediniz.
3. 50 cm uzunluğundaki tahta levhanın bir ucunu kitapların üstüne, diğer ucunu yere temas ettiriniz.
4. İçinde kum olan poşeti, oluşturduğunuz eğik düzlemin alt ucuna koyunuz ve dinamometrenin kancasına takınız. Kum dolu poşeti tahta levhanın üst ucuna kadar hareket ettiriniz. Bu esnada dinamometrede okuduğunuz değeri aşağıdaki tabloya kaydediniz.
5. 1 m uzunluğundaki tahta levhanın bir ucunu kitapların üstüne, diğer ucunu yere temas ettiriniz.
6. Dinamometrenin kancasına taktığınız ve içinde kum olan poşeti, eğik düzlemin alt ucundan üst ucuna kadar hareket ettiriniz. Bu esnada dinamometrede okuduğunuz değeri aşağıdaki tabloya kaydediniz.

  • Cevap: Bu deneyin sonucu diğer sayfadadır.
[syf]8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Adım Adım Yayınları Sayfa 145[/syf]

2. Aşama

7. Özdeş iki kitabı üst üste koyunuz. Kitapların yüksekliğini cetvelle ölçünüz. Ölçüm sonucunu aşağıdaki tabloya kaydediniz.
8. 1 m uzunluğundaki tahta levhanın bir ucunu kitapların üstüne, diğer ucunu yere temas ettiriniz.
9. İçinde kum olan poşeti oluşturduğunuz eğik düzlemin alt ucuna koyunuz ve dinamometrenin kancasına takınız. Kum dolu poşeti tahta levhanın üst ucuna kadar hareket ettiriniz. Dinamometrede okuduğunuz değeri aşağıdaki tabloya kaydediniz.
10. Özdeş dört kitabı üst üste koyunuz. Kitapların yüksekliğini cetvelle ölçünüz. Ölçüm sonucunu aşağıdaki tabloya kaydediniz.
11. 1 m uzunluğundaki tahta levhanın bir ucunu kitapların üstüne, diğer ucunu yere temas ettiriniz.
12. Dinamometrenin kancasına taktığınız ve içinde kum olan poşeti, eğik düzlemin alt ucundan üst ucuna hareket ettiriniz. Dinamometrede okuduğunuz değeri aşağıdaki tabloya kaydediniz.

Sonuca Varma

1. Deneyin 1. aşamasında hangi durumda kum dolu poşeti eğik düzlemin üst kısmına çıkarırken uyguladığınız kuvveti en küçük ölçtünüz?

  • Cevap: Deneyin her iki aşamasında da eğik düzlemlerin üst kısmına çıkarmak istediğiniz kum dolu poşete, kendi ağırlığından daha az kuvvet uyguladınız. Kurduğunuz eğik düzlemlerde kuvvetten kazanç sağlandığını öğrenmiş olduk.

2. Deneyin 2. aşamasında hangi durumda kum dolu poşeti eğik düzlemin üst kısmına çıkarırken uyguladığınız kuvveti en küçük ölçtünüz?

  • Cevap: Yükseklikleri aynı, uzunlukları farklı eğik düzlemlerden uzunluğu fazla olanın eğimi daha azdır.

3. Eğik düzlemde kuvvetten kazanç var mıdır?

  • Cevap: Uzunlukları farklı eğik düzlemlerden uzunluğu fazla olanın eğimi daha azdır.
[syf]8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Adım Adım Yayınları Sayfa 146[/syf]

Uzunlukları aynı, yükseklikleri farklı eğik düzlemlerden yüksekliği az olanın eğimi daha azdır. Aşağıdaki eğik düzlemlerle aynı yükü belirtilen yüksekliklere çıkardığınızı düşününüz. Yükü, 1. eğik düzlemde hareket ettirirken daha az kuvvet uygularsınız. Çünkü 1. eğik düzlemin eğimi daha azdır.

Çıkrık

Çıkrık, kendi ekseni etrafında dönen bir silindir ve bu silindiri döndüren bir koldan meydana gelir. Çıkrık genellikle su kuyularından su çıkarmak için kullanılan bir basit makinedir. Çıkrıkta, üzerine ipin dolandığı bir silindirle bu silindiri döndüren bir kol vardır. Silindiri döndüren kolun yarıçapı, silindirin yarıçapından daha büyüktür. Çıkrık, kuvvetten kazanç sağlayarak ağır yükleri belirli bir yüksekliğe çıkarır. Çıkrıkta kuvvetten kazanç olduğu oranda yoldan kayıp gerçekleşir.

  • Cevap: Bu sayfada soru bulunmamaktadır.
[syf]8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Adım Adım Yayınları Sayfa 147[/syf]

Dişli çarklar, vida ve kasnaklar da günlük yaşamda kullandığınız basit makinelere örnek verilebilir.

Dişli Çarklar

Kurmalı saat ve oyuncaklardan araba motorlarına kadar birçok araç gerecin yapısında dişli çark bulunur. Dişli çarklar hem kuvvetin hem hareketin aktarılmasında kullanılır.

Vida

Vida; masa, dolap vb. eşyaların tahta veya metal kısımlarının birbirine tutturulmasında kullanılır. Vida, kuvvetin yönünü ve büyüklüğünü değiştirir. Vida uygulanan kuvvetin yönüne göre temas ettiği cismin içinde hareket eder.

Kasnaklar

Kasnaklar, motorlu araçlarda hareketin aracın diğer kısımlarına aktarılmasında dişli çarklarla birlikte görev yapar. Kasnaklar bağlanma şekillerine göre aynı yönde dönebileceği gibi zıt yönde de dönebilir.

Basit makinelerin sağladığı avantajları örneklerle açıklayalım.

  • Cevap:

Kuvvetin yönünü değiştirmede etki sağlar.
Sürati değiştirir.
Kaldırılması gereken bir yüke daha az enerji harcanmasına fırsat tanır.
Kuyulardan su çekmek ve asansör için oldukça etkilidir.
Herhangi bir işin yapılması konusunda hızlı değiştirir ve daha çabuk bitmesine fırsat verir.

[syf]8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Adım Adım Yayınları Sayfa 148[/syf]

Kas gücünüzle kaldıramayacağınız 1.000 N ağırlığındaki kaya parçasını sadece bir destek ve sağlam bir kalasla hareket ettirebilirsiniz. Yandaki şekilde verilen kişi, kaya parçasını 200 N büyüklüğündeki kuvvetle dengeleyebilir. Sizce bu kaldıraçta kuvvetten kazanç var mıdır? Düşüncelerinizi arkadaşlarınızla paylaşınız.

  • Cevap: Kaldıraçlar, destek noktasının bulunduğu yere göre çift ve tek taraflı kaldıraç olmak üzere iki gruba ayrılır. Desteğin arada olduğu kaldıraçlara denir. Kuvvetin yönünü değiştirir, kuvvetten kazanç sağlar. Günlük hayatta çift taraflı kaldıraca benzer pek çok araç kullanırız.
[syf]8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Adım Adım Yayınları Sayfa 149[/syf]

4. Basit makineler bir enerji türünü başka enerji türlerine çevirebilir.

Cisimlerin yerden yüksekliklerinden dolayı sahip olduğu enerjiye çekim potansiyel enerjisi, süratlerinden dolayı sahip olduğu enerjiye ise kinetik enerji adı verildiğini geçmiş yıllardaki fen bilimleri derslerinde öğrenmiştiniz. Tören alanlarında bayrak göndere çekilirken ipe kuvvet uygulanarak iş yapılır. Bu düzenekte ipin diğer ucuna asılan bayrak yukarı çıkar ve kinetik enerji, çekim potansiyel enerjisine dönüşür.

5. İşten kazanç sağlanmaz.

Fiziksel anlamda yapılan işin, uygulanan kuvvet ve kuvvet doğrultusunda alınan yolla doğru orantılı olduğunu geçmiş yıllardaki fen bilimleri derslerinde öğrenmiştiniz. Basit makineler, bir işin daha kolay yapılmasını sağlar fakat işten kazanç sağlamaz. Bu ilke aşağıdaki örnekte açıklanmıştır. Örneği inceleyiniz. Tabloda da görüldüğü gibi Sinan Bey yükü taşımak için eğimli bir zemin kullandığında yükün ağırlığının dörtte biri kadar kuvvet uygulamış ancak yükün alması gereken yolu dört kat artırmıştır. Bu durumda Sinan Bey’in yaptığı iş değişmemiştir. Basit makinelerde işten kazanç olmaz. Sonuç olarak basit makinelerde kuvvetten kazanç varsa yoldan kayıp vardır. Bir iş daha az kuvvet harcanarak yapılıyorsa yükün aldığı yol artar. Bu durumda yapılan iş değişmez.

  • Cevap: Bu sayfada soru bulunmamaktadır.

8. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Adım Adım Yayınları Sayfa 138-139-140-141-142-143-144-145-146-147-148-149 Cevapları” beğendiyseniz sosyal medyada paylaşabilir ve  aşağıda bulunan emojilerle duygularınızı ifade edebilirsiniz 🙂

Fen Bilimleri Kitabı Cevapları
☺️ BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
0
happy
0
clap
0
love
0
confused
0
sad
0
unlike
0
angry

Yorum Yap